Order Podwiązki i Order Gwiazdy

O Orderze Podwiązki pisaliśmy już przy okazji krótkiego wpisu na temat Historii Podwiązki. Dzisiaj jeszcze kilka słów o tym Orderze. 

Należy sobie zadać pytanie, skąd w języku polskim słowo "order" i co tak naprawdę oznacza? Łacińskie słowo order oznaczało zakon, czyli zbiór reguł, którymi ma się kierować grupa ludzi. Przedmiot, którym odznacza się osobę przystępującą do zakonu, nazywa się właściwie odznaką orderową. Jednak w języku polskim potocznie używa się słowa order w znaczeniu "odznaka". Order Podwiązki nie był jedynie odznaką, ale zakonem rycerzy zgromadzonych wokół angielskiego króla, Wielkiego Mistrza Orderu. W XV wieku na zamówienie Williama Brugesa, który również należał do Zakonu Podwiązki, powstał piękny herbarz, ukazujący kawalerów orderu (Bruges Garter Book). Oto niektóre z ilustracji.

Henry of Grosmont, diuk Lancaster

John de Beauchamp

Richard Fitzsimon

Order Podwiązki szybko doczekał się swojego odpowiednika na terenie Francji (a przecież to Francja przede wszystkim interesuje graczy Podwiązki Pani du Barry). Był to ustanowiony w 1351 roku przez króla Jana Dobrego Order Gwiazdy. Reguły zakonu miały odzwierciedlać rycerski ideał dzielności i wierności. Jak się wydaje, były reakcją na rycerską depresję po bitwie pod Crecy i przygnębienie zwycięstwami Anglików w pierwszych latach wojny stuletniej. Członkowie Zakonu Gwiazdy mieli się regularnie spotykać na ucztach, w czasie których zamierzano referować dokonania wojenne. Być może takie spotkanie ukazuje czternastowieczna miniatura z Grandes Chroniques de France?

Jan Dobry ustanawia Order Gwiazdy

  

Co jeszcze może Cię zainteresować?

Historia podwiązki

Historia podwiązki

Podwiązka to niezwykle przykuwający uwagę atrakcyjny element bielizny. Współcześnie dziewczyny zakładają ją na studniówkę wierząc, że zapewni im ona zdaną maturę. Dawniej podwiązka była po prostu funkcjonalną częścią stroju - podtrzymywała pończochę na udzie lub pod kolanem.

Mężczyźni w podwiązkach

Oczywiście w czasach, w których zarówno mężczyźni jak i kobiety chodzili w pończochach, podwiązek używali przedstawiciele obu płci. Jednak panowie zazwyczaj prezentowali publicznie swoje pończoszki, a ich podwiązki nie nabrały nigdy pikantnego charakteru. Panie pokazywały podwiązki tylko w tych krótkich chwilach, kiedy ich suknia unosiła się ukazując nogę. Czy zdarzało się to rzadko? Chyba nie, skoro damskie podwiązki bywały bardzo pięknie zdobione.

Sir Walter Raleigh z synem

William II de la Marck, renesansowa podwiązka

 

Order Podwiązki

Aż trudno uwierzyć, że z podwiązką wiąże się historia drugiego na świecie pod względem starszeństwa orderu. W 1348 roku król angielski Edward III ustanowił Order Podwiązki. Jedna z legend tak tłumaczy dewizę i nazwę orderu - pewna dama zgubiła podwiązkę na balu w obecności króla. Edward III nie przyłączył się do śmiechu zebranych - podniósł podwiązkę i zawiązał ją na własnej nodze mówiąc Honi soit qui mal y pense (Hańba temu, kto źle o tym myśli). [Nawiasem mówiąc, damą tą miała być hrabina Salisbury. Ta sama, o której mówiono, że została zgwałcona przez zakochanego po uszy Edwarda w 1342 roku]. Niektórzy badacze uważają jednak, że dewiza nawiązuje do roszczeń jakie Edward żywił względem francuskiego tronu (postać Edwarda kojarzą zapewne czytelnicy Królów przeklętych Maurice Druona). Fakt, można było źle o tym myśleć..

Edward III 
z wielkim Orderem Podwiązki na płaszczu

Podwiązka Pani du Barry

Jaką podwiązkę mogła nosić Pani du Barry? Zapewne podobną do tej z obrazu Bouchera:

François Boucher, Toaleta

Kalendarium lat 40tych cz. I

Wybieramy dla Was najciekawsze wydarzenia epoki. Sprawdź, co dzieje się w Europie, podczas gdy Ty przemierzasz królewskie korytarze z Casanovą i Panią Pompadour!

• 2 czerwca 1740 - rodzi się Donatien-Alphonse-François de Sade, zwany Markizem de Sade. Temu pisarzowi poświęcone zostanie w przyszłości co najmniej kilka tekstów. Między innymi o ...więzieniach francuskich, które markiz poznał w ciągu wielu lat aresztu. Ciekawe, że kilka dni później...
• 6 czerwca 1740 - ... rodzi się Louis-Sébastien Mercier, autor Obrazu Paryża, barwnego reporterskiego krajobrazu miasta osiemnastowiecznych rozpustników.
• 1 sierpnia 1740 - pierwsze wykonanie patriotycznej brytyjskiej pieśni Rule Britania!  Zachęcamy do odsłuchania.
• 18 października 1741 - ciąg dalszy mistrzów pióra. Ten dzień oglądał narodziny pisarza o wielu imionach -  Pierre Ambroise François Choderlos de Laclos - autora słynnych Niebezpiecznych związków, polecanych w zakałdce Kto czyta, nie błądzi.

Kto lubi kawę na świeżym powietrzu? Rozpieszczone damulki okresu rokoka nie odmawiał sobie takich przyjemności. Obraz z 1742 roku.

Nicolas Lancret, Państwo pijący kawę z dziećmi w ogrodzie

 

• 19 sierpnia 1743 - rodzi się PANI DU BARRY, nasza tytułowa bohaterka, ostatnia metresa Ludwika XV. Ciekwie się złożyło, gdyż...
• 26 sierpnia 1743 - rodzi się Antoine Lavoisier, francuski wybitny chemik, odkrywca tlenu. Podobnie jak PANI DU BARRY, zostanie zgilotynowany pięćdziesiąt lat później, podczas Rewolucji Francuskiej. Ich narodziny dzieliło 7 dni, ich zgony - pół roku.

Na koniec obraz malowany w latach 1744-5. Warto porównać ze słynną rzeźbą Apollo i Dafne Berniniego. Ten sam temat, ale jakże inne ujęcie. Znikł barokowy dynamizm i dramatyzm - zamiast niego mamy wdzięczną i nieco kapryśną nimfę opierającą się na tłustym putcie. Co to rokoko robi z ludźmi...:)

Giovanni Battista Tiepolo, Apollo i Dafne